ยุคสมัยทางประวัติศาสตร์ไทย

ในการค้นคว้าประวัติศาสตร์ไทยจะมีความเกี่ยวข้องกับช่วงเวลา เพราะประวัติศาสตร์เป็นการเล่าเรียนเรื่องราวในอดีตสมัยของมนุษย์ โดยการศึกษาเล่าเรียนว่าในสมัยนั้นมีวิถีชีวิตการดำรงชีวิตยังไง


มีความคิดอะไร มีวัฒนธรรมแบบใด และการสร้างผลงานออกมานั้นส่งผลเสียอย่างไรกับในตอนช่วงปัจจุบัน ก็เลยอาจจะกล่าวว่าการดำเนินชีวิตในด้านต่างๆของคนในยุคนั้นอยู่ภายใต้กติกาอะไรมาบ้าง แต่ว่าการที่คนสามารถที่จะสื่อสารกันได้เรื่องเวลาก็เพราะเหตุว่ามนุษย์มีความสามารถฐานรากกับระบบเวลาเดียวกัน

ในยุคประวัติศาสตร์ไทยที่กินระยะเวลาหลายร้อยปี แล้วก็เกิดเหตุการณ์ต่างๆทางประวัติศาสตร์ล้นหลาม นักประวัติศาสตร์ก็เลยได้กำหนดตอนปละตอนทางประวัติศาสตร์ขึ้นเพื่อนึกออกง่าย รวมทั้งเพื่อความรู้ความเข้าใจที่ตรงกันรวมถึงเพื่อรู้จุดแข็งของแต่ละยุคแต่ละสมัย ไปจนถึงให้ความใส่ใจต่อปีศักราช โดยกำหนดเป็นพุทธศักราช(พ.ศ.) และจากนั้นก็ จุลศักราช(จ.ศ.) อื่นๆอีกมากมาย

ในการกำหนดตอนทางประวัติศาสตร์นั้นจะกำหนดตามรูปการณ์ที่เด่นๆในตอนนั้นๆอาทิเช่น เมื่อพูดถึงในขณะที่มนุษย์เรายังไม่มีการกำหนดตัวเขียนสำหรับใช้บันทึกเรื่องราวก็กำหนดเป็นช่วงๆก่อนประวัติศาสตร์ ส่วนการแบ่งยุคประวัติศาสตร์ในประเทศไทยนั้นนิยมใช้กฏเกณฑ์การแบ่งตามอาณาจักรหรือราชจังหวัด หรือ แบ่งตามวงศ์วานรวมถึงแบ่งตามลักษณะสำคัญของประวัติศาสตร์

การนับและการเปรียบเทียบศักราชในประวัติศาสตร์ไทย

พุทธศักราช (พ.ศ.) ใช้พันแพร่หลายในประเทศที่สามัญชนนับถือศาสนาพุทธ ดังเช่นว่า ไทย ลาว ประเทศพม่า แล้วก็เขมร โดยไทยเริ่มใช้ พ.ศ. มาตั้งแต่สมัยอยุธยาในสมัยสมเด็จพระนารายณ์มหาราชแล้วก็ใช้อย่างเป็นทางการในสมัยรัชกาลที่ 6 เป็นจ้นไป จนกระทั่งมาถึงในขณะนี้

จุลศักราช (จ.ศ.) เป็นศักราชของเมียนมาร์สมัยประเทศพม่าก่อนแพร่เข้ามาในไทย นิยมใช้หลักฐานทางประวัติศาสตร์ไทยสมัยต่างๆทั้งยังสมัยอยุธยา สมัยจังหวัดสุโขทัย สมัยรัตนโกสินทร์ตอนต้น

มหาศักราช (มัธยมศ.จ.) เป็นศักราชที่เริ่มใช้ในประเทศประเทศอินเดียโดยพระเจ้ากนิษกะที่ตระกูลกุษาณะทรงตั้ง และต่อมาได้แพร่หลายไปยังดินแดนที่ได้รับอารยธรรมอินเดีย ศักราชพบได้มากในจารึกสมัยจังหวัดสุโขทัยและจารึกในดินแดนไทยรุ่นแรกๆการเปรียบเทียบมหาศักราชนั้นเป็น พ.ศ. ให้บวกด้วย 621

รัตนโกสินทร์ (รัตนโกสินทร์ศก) เป็นศักราชที่พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวทางมีความคิดขั้นใช้ในกลางรัชสมัยของท่าน โดนเริ่มนับ รัตนโกสินทร์ศก 1 ในปีที่ตั้งกรุงรัตนโกสินทร์เป็นจังหวัดราชบุรีเป็นพ.ศ.2325 การเปรียบเทียบรัตนโกสินทร์ศกเป็น พ.ศ. ให้บวกด้วย 2324

นอกเหนือจากการนับศักราชที่กล่าวมาทั้งผองนั้น บ้างครั้งบางสถานะการณ์ที่เราไม่ต้องนับเวลาอย่างละเอียดลออโดยการเจาะควรศักราช ก็อาจนับเวลากว้างๆได้อีก ได้แก่ สหัสวรรษหมายถึงเวลาในรอบ 1000 ปี ศตวรรษแสดงว่า เวลาในรอบ 100 ปี ทศวรรษเป็น เวลาในรอบ 10 ปี อื่นๆอีกมากมาย

 

 

Author: Roy Banks